Tag Archives: baristatraining

Smaakmakers

Smaakmakers

In de baristawereld vinden continu discussies plaats. Nieuwe technieken worden doorgelicht, of producten en machines beoordeeld. Koffieprofessionals zijn mensen die graag experimenteren en dit levert een schat aan verrassende inzichten op. Over deze inzichten wordt gediscussieerd op talloze blogs en koffieforums, vaak geschreven door vooraanstaande “smaakmakers” op koffiegebied.

Dit is voor mij als vakidioot reuze interessant, maar voor een leek meestal niet te volgen. Veel discussies gaan zo diep in op de materie dat zelfs een oprecht geïnteresseerde vaak voortijdig afhaakt. Toch deel ik graag een recentelijke discussie met u omdat deze een interessant licht werpt op de smaakbeleving van koffie.

Momenteel is er een groeiende groep baristi die van mening is dat koffie alleen nog maar zwart gedronken zou moeten worden. In London en New York bestaan inmiddels koffiebars die melk en suiker hebben uitgebannen uit hun assortiment. In deze bars staat de pure smaak voorop, wat je zou kunnen opvatten als het “ultieme recht doen” aan de herkomst van de boon en de bereiding van de koffie door de barista: de uiteindelijke “smaakmaker”.

IMG_3371

Ik begrijp heel goed waarom deze bars hiervoor kiezen. Jarenlang heeft de consument espresso of filterkoffie voorgeschoteld gekregen die onaangenaam bitter of zuur smaakte. Meestal is een gebrek aan kennis bij de bereider hier debet aan. Het “verrijken” van koffie met “smaakmakers” als suiker, melk of siroop is daarom gemeengoed geworden. Maar nu er steeds meer aandacht is voor de bereiding van écht goede koffie zou je kunnen zeggen dat deze toevoegingen koffie misschien eerder “verarmen”. Een goede gezette filterkoffie of espresso smaakt van zichzelf al aardig zoet, vaak zoet genoeg om suiker overbodig te maken. En de toevoeging van melk verzacht weliswaar de sterke koffiesmaak, maar door het vettige laagje dat de melk op de tong achterlaat, verdwijnen soms heel bijzondere smaaknuances. Om over het effect van mierzoete siropen maar te zwijgen…

Het gaat mij te ver om mijn gasten voor te schrijven hoe zij hun koffie zouden moeten drinken. Maar het kan helemaal geen kwaad om eens een pure koffie te proeven wanneer u een vakkundige barista treft. Vraag welke smaken u in het kopje kunt ontdekken en proef met aandacht, net zoals u bij een goede wijn zou doen. De kans is groot dat dit een ervaring is die smaakt naar meer!

Duurkoop is Goedkoop

Duurkoop is goedkoop

Vaak wordt mij door ondernemers gevraagd of ik ze tips kan geven voor een goede koffieleverancier. Meestal gebeurt dat op het moment dat een contract met een grote koffiebranderij afloopt. Of de espressomachine is aan vervanging toe. Of de ondernemer wil zich onderscheiden met betere koffie. Het is voor mij een compliment als ik deze vraag krijg, want het betekent dat ze overtuigd zijn van mijn expertise op koffiegebied.

IMG_1172

Nu is het zo dat bij het afsluiten van contracten voor koffielevering royaal word omgesprongen met het weggegeven van espressomachines, koffieservies en andere premiums. Op deze manier werd de ondernemer over de streep getrokken om met bepaalde (vaak een van de bekendere) koffiemerken in zee te gaan. In ruil voor deze premiums worden exclusieve afnamecontracten afgesloten voor de duur van soms 5 jaar. Ondernemer blij, leverancier blij: elk half jaar komt een monteur langs en word de molen bijgesteld, niets aan de hand, wat nou barista training of seizoenskoffie?

Veel ondernemers zijn door deze praktijken nog gevoelig voor dit soort prikkels die rechtstreeks afkomstig zijn uit de talloze marketing- en salesbijbels. Want de koffieleverancier verdient de “gratis” premiums en service terug door een structureel hogere prijs te rekenen voor elke kilo koffie. Er wordt soms wel 2 of 3 euro meer gerekend dan nodig is! En dat voor koffie die vaak van middelmatige (en soms inferieure) kwaliteit die wordt verbloemd door de “extra donkere branding”. Van duurzame productie is al helemaal geen sprake: een “fair produce” keurmerk op de verpakking is niet zaligmakend, zeker niet in koffieland! Goedkoop is in dit geval dus echt duurkoop op de lange termijn.

Mijn advies: kies een koffie van kleine koffiebranders! Alles is hen er aan gelegen om de kwaliteit van hun eindproduct te bewaken omdat zij trots zijn op hun koffiebonen. Die worden vaak bijzonder duurzaam geproduceerd en met liefde gebrand tot het juiste smaakprofiel. Deze “micro-roasters” vinden het trainen van uw personeel en investering in een duurzame zakelijke relatie belangrijk. Dit gebeurt op basis van vrijwilligheid en niet in de vorm van 5 jarige wurgcontracten. Passie voor het product wint het hier van schreeuwerige marketing, hippe kopjes en gratis espressomachines. Zij helpen u graag om koffie van topkwaliteit te serveren, elke dag weer! En in ruil voor uw keuze krijgt u vaak een fikse korting op de kiloprijs en vaak ook de machine en servies. Dit levert op de lange termijn veel meer op dan de “gratis” premiums van de grote branderijen. En op die manier wordt duurkoop uiteindelijk GOEDkoop!

Column Lunchroom #2 – april 2011

Écht goede koffie maakt het verschil

“Hier bestel ik altijd thee want de koffie is niet te drinken”. Na een korte stilte kijk ik mijn beste vriendin teleurgesteld aan. We staan op het punt om voorbij te gaan aan één van de meest aangename lunchplekken in Utrecht: Tastoe.

Gelukkig speelde deze anekdote zich twee jaar geleden af. Inmiddels nemen eigenaren Rogier en Lotte koffie serieus en zetten ze op geheel eigen wijze met gevoel voor Italiaanse traditie een heerlijk bakkie. Ze hebben ingezien dat vakkundig bereide koffie écht een verschil kan maken. En hiermee bereiken zij een groeiende groep gasten die bewust op zoek is naar de betere espresso of cappuccino. Vaak vangen zij bot: er zijn simpelweg nog te weinig plaatsen in Nederland die écht goede koffie schenken.

Waardering voor een product begint met bewustzijn bij de consument. En ik spreek u aan in die hoedanigheid. Pas na meerdere malen een écht goede koffie te hebben geproefd, kan de consument deze onderscheiden van een met minder kennis bereide espresso. En pas dan zal de keuze voor de plaats waar de lunch genoten wordt mede bepaald worden door de verantwoorde bonen die gebruikt worden en de toffe barista die achter de bar staat.

Waarom zou u dan in uw eigen zaak, waar koffie toch een prominente rol speelt, een volautomaat neerzetten? Ik betwijfel of het grotere volume dat de volautomaat aan kan, opweegt tegen de ervaring van uw gast wanneer deze een cappuccino krijgt met een hartje erin. En dan hebben we het nog niet eens over het smaakverschil!

IMG_0172

Tijdens en na mijn baristatrainingen merk ik dat medewerkers hun werk weer vol passie benaderen. Ze zijn verrast door de veelzijdige wereld die achter de koffieboon schuilgaat en willen zich zo snel mogelijk de skills van de barista eigen maken. Ze vertellen trots aan de gast over hun vorderingen en wedijveren met elkaar om het schenken van de mooiste latte art. Vanuit deze interesse benaderen de nieuwbakken baristi vaak ook de andere producten die ze serveren. Ze verdiepen zich in de ingrediënten en bereidingswijzen van gerechten en brengen verbeteringen aan in de workflow zodat ze hun vak zo goed mogelijk kunnen uitoefenen.

Op deze manier zorgt het serveren van écht goede koffie er voor dat vakmanschap weer ruimte krijgt: gasten zullen uw zaak frequenteren omdat de koffie vakkundig bereid is, en uw medewerkers zullen productiever en gemotiveerder zijn. Een situatie waarbij alleen maar winnaars zijn!!

KEEK

Puur bij toeval kwam ik bij KEEK terecht. Keek staat voor Kunst En Eerlijke Koffie. Ik wist wel dat het bestond maar pas toen een goede vriendin mij belde of ik haar baantje bij dit eigenwijze café wilde overnemen ging ik er binnen. Ik was meteen blij verrast om te merken dat ze bij KEEK de koffie en thee zeer serieus nemen, net als de taart en broodjes die ze serveren. Het kennismakingsgesprek met Maria was prettig en voor ik het wist stond ik achter de bar. Uiteindelijk heb ik bijna 11 maanden met veel plezier gewerkt op deze unieke plek in de Twijnstraat.

Samen met Maria heb ik veel gebrainstormd over mogelijk heden en kansen, zowel voor mijn bedrijf als voor KEEK. Behulpzaam als ze is heeft ze me geholpen bij het maken van de juiste keuzes omtrent mijn bedrijf door haar eigen ervaringen te delen. Op mijn beurt heb ik mijn kennis van het runnen van een horecazaak gedeeld om de zaak meer structuur te geven. Hoewel het wennen was voor mij als ex-restaurantmanager om weer te werken onder een baas met een sterke visie, heb ik ontzettend veel opgestoken over mezelf, over kiezen voor je overtuiging en over de kracht van vertrouwen.

Maria heeft mij door haar aanpak in KEEK geïnspireerd om duurzaamheid door te voeren in alle facetten van mijn bedrijfsvoering. Dat betekent dus niet alleen de juiste producten kiezen, maar ook goed omgaan met de mensen met wie ik werk, belangeloos bijdragen aan lokale initiatieven en een duurzame relatie opbouwen met gasten, leveranciers en opdrachtgevers. Maria biedt daarnaast KEEK ook aan als podium voor kunstenaars, musici en andere creatieven.

Toen ik het te druk kreeg met mijn eigen zaak ben ik gestopt met werken op deze unieke plek. Maar nog steeds ga ik zo nu en dan langs om te proeven hoe de koffie (en de zelfgemaakte taart!) smaakt. Hier hoef je je geen zorgen over te maken, deze is altijd goed. Ook help ik Maria om het barista niveau op peil te houden door het personeel te trainen. Het is mooi om te zien dat KEEK steeds drukker wordt doordat er duidelijk gekozen wordt voor een duurzaam concept. Dat je daar als horeca-ondernemer aardig eigenwijs voor moet zijn, is dan al gauw vergeten!

Kijk op de website van KEEK voor meer info over High Tea, Sweet Tea en eerlijke koffie!

KOFFIEJUF

Toen ik in 2005 voor het eerst van mijn leven in de finale stond van het NK Latte Art ontmoette ik Moniek Smit. Ze was ook finaliste en achter de schermen maakten we kennis. Ze gaf me tips tegen de zenuwen en vroeg me of mijn koppen (maat soepkom) niet wat te groot waren voor een cappuccino. Ik had door de spanning niet eens door dat ze me waarschuwde voor een publieke blamage. Pas achteraf kreeg ik door dat ik mijn kansen sowieso had verspeeld door geen rekening te houden met de juiste maten voor cappuccinokopjes. Geen verrassing dat ik toen als laatste (9e) eindigde.

Wat belangrijker was: Moniek gaf me na de teleurstelling van het verlies een ferme peptalk. Ze zei dat ik vooral niet moest opgeven en dat ik talent had om een goede barista te worden. Ook bood ze haar hulp aan. Door deze woorden liet Moniek mij zien dat de baristascene een open community is vol behulpzame mensen die elkaar continu inspireren. Vanaf dat moment voelde ik me volledig thuis en besloot ik om “de koffiewereld in te duiken”…

Krap twee jaar later kwamen we elkaar weer tegen. Dit keer was ik deelnemer aan de Dutch Barista Championships, maar Moniek was inmiddels jurylid. Op één van de spannendste momenten tijdens mijn finalepresentatie, gaf ze me een blik van vertrouwen waardoor het me lukte om de zenuwen te bedwingen en (inmiddels de goede maat cappuccinokop) met Latte Art te vullen.

Moniek is een van de beste Nederlandse baristatrainers die ik ken. Samen met Koffiemeester Wasili Wagendans runt ze sinds een paar jaar de Barista-Company en samen hebben ze al vele topbaristi getraind. Het afgelopen jaar heb ik regelmatig met Moniek gewerkt en dat was (en is) een groot genoegen. Door met haar te werken en praten en gedachten uit te wisselen over het vak maar ook, geheel niet onbelangrijk: door haar genadeloze humor.

Sinds geruime tijd twittert Moniek er op los. Dit doet ze onder de naam Koffiejuf. Een rake titel die ze met recht mag voeren. Vorige week was daar ineens een bijbehorende website. Hier deelt de Koffiejuf haar rijke kennis over het baristavak, Beroemde Baristi, wedstrijdregels en ook mooie t-shirts met iedereen die het maar weten wil. Dat alles geschreven in begrijpelijke taal en met een gezonde dosis humor. Een fantastisch initiatief dat laat zien dat het delen van kennis essentieel is voor een gezonde baristascene.

Nu al een interessante site om eens rond te kijken, en ik weet zeker dat ie in de toekomst alleen maar leuker wordt!

Ga naar de website van KoffieJuf

BARISTAWORKSHOP AAN HUIS

Toen ik aan het werk was tijdens een evenement vorig jaar kwam ik in contact met Egon Smit. Hij was gefascineerd door de manier waarop ik de koffie bereidde en vroeg me de hemd van het lijf. Toen heb ik hem mijn kaartje gegeven en gezegd dat ik graag eens langskwam om meer te komen vertellen als hij dat wilde.

Maanden gingen voorbij en ik hield er geen rekening meer mee dat hij nog contact op zou nemen, maar toen kreeg ik een mailtje van hem. Of ik zijn verjaardag wilde opluisteren door een workshop te geven. Na overleg heb ik een voorstel gedaan voor de invulling van de workshop en daar ging hij mee akkoord. Op 23 januari stapte ik op de trein naar Tiel met een koffer vol baristaspullen om bij Egon thuis de middag te vullen met mijn verhalen over koffie.

Onder  het genot van een punt heerlijke zelfgemaakt kwarktaart vertelde Egon mij allerlei verhalen over zijn zoektocht naar lekker koffie. Door zijn werk bij het Militaire Fanfarekorps komt hij in veel verschillende landen en samen met een aantal korpsleden heeft hij er een sport van gemaakt om de beste koffie te vinden op elke bestemming die hij aandoet. Dat ik hier met een fanatieke koffieliefhebber te maken had, werd me al snel duidelijk!

Toen zijn vrienden binnendruppelden werd er al gauw gepraat over de ins en outs van goede koffie, dus ik besloot mijn powerpoint presentatie te beginnen waarin verhaald werd over de geschiedenis, productie, zetmethoden en smaak van koffie.  Geraakt werden de mannen vooral door het besef dat er enorm veel werk nodig is voordat de koffie verhandeld en gebrand kan worden. Elk boontje gaat letterlijk door meerdere handen, en de omstandigheden die daarmee gepaard gaan zijn lang niet altijd eerlijk. Het was mooi om te zien dat hun waardering voor hun alledaagse koffie hierdoor steeg, zoals een van de jongens zei: ‘Ik drink mijn kopje koffie morgen heel anders dan vandaag!”

De rest van de informatie werd geabsorbeerd, en tussendoor was er tijd voor een (soms wel heel technisch specifieke – uitdagend!) vraag. We raakten maar niet uitgepraat, het was erg leuk om te merken dat iedereen zijn eigen favoriete zetmethode had en daar al druk mee aan het experimenteren was. Ik kon ze helpen om daarmee nog meer resultaat te boeken en de optimale smaak te bereiken.

Tijd dus om te experimenteren met verschillende zet methoden en te proeven welke nuances die opleveren in de smaak van koffie! Aan de hand van het “Coffee Taste en Aroma Wheel” proefden we achtereenvolgens koffie uit de cafetiere, koffie uit de Moka-Express en uiteindelijk probeerden we met behulp van Egons eigen apparaat de perfecte espresso en cappuccino te maken. Het enthousiasme steeg en er werd onderling vergeleken en geproefd. Al met al een geslaagde middag en een verrassende invulling van Egons verjaardag.

Voor mij was het vooral een groot plezier om te zien dat er weer zes geinteresseerde koffiedrinkers veranderden in enthousiaste thuisbaristi.

Ook een workshop thuis? Vraag naar de mogelijkheden!

DE KOFFIE IS KLAAR

Geniet Joost nou van de koffie of van de taart??

Geniet Joost nou van de koffie of van de taart??

Wat doe je als je officieel wilt vieren dat je met je onderneming begonnen bent? Je leent een werfkelder, huurt een La Marzocco espressomachine, laat je beste vrienden vers gebrande bonen meenemen uit Berlijn en bakt 3 taarten (met een beetje hulp van Jamie O.). Vervolgens maak je een mooie uitnodiging en zorgt dat je vlak voor de afgesproken tijd alles klaar hebt staan. Resultaat: een onvergetelijke middag!

vlnr: roodfruit-mascarpone, chocolade-chili-pecannoten, citroen-tijmcustard

vlnr: roodfruit-mascarpone, chocolade-chili-pecannoten, citroen-tijmcustard en Pannettone!

Niet alleen vond ik het belangrijk om een moment te kiezen waarop ik mijn transformatie tot ondernemer kon markeren. Ook wilde ik iets terug doen voor alle vrienden, mijn vader, medebaristi en opdrachtgevers die mij in de aanloopperiode zo enorm geholpen hebben met vertrouwen, advies, kritiek, lof en informatie.

Hoewel ik zelf natuurlijk verantwoordelijk ben voor het runnen van mijn onderneming, heeft het vele sparren met verschillende mensen mij enorm geholpen met het maken van belangrijke keuzes. Toen ik met de mensen van Hoverkraft ging overleggen over het ontwerp van mijn huisstijl bijvoorbeeld,  zorgde dat gesprek met hen ervoor dat ik me steeds bewuster werd van mijn identiteit als ondernemer. Een aantal vrienden heeft me juist weer gesteund door kritische vragen te stellen en me met mijn beide benen op de grond gehouden.

Ik ben druk bezig met cappuccini maken, terwijl op de achtergrond word genoten!

Ik ben druk bezig met cappuccini maken, terwijl op de achtergrond word genoten!

Mijn eerste opdrachtgevers hebben het vertrouwen gegeven en in mijn kwaliteiten als trainer en barista geloofd. En mijn vader heeft bewust en onbewust mij net dat zetje gegeven tot het gedetailleerd voorbereiden van mijn administratie en het schrijven van een solide ondernemingsplan:  ze waren er (bijna) allemaal en dat was voor mij heel bijzonder. Nu kon ik iedereen laten zien wat ik doe en hoe ik dat vorm geef en dat gaf een enorme energie.

Versgebrande arabice blend van Bonanzacoffee.de

Versgebrande Arabica Milchblend van Bonanzacoffee.de

De met de Milchblend van Bonanzacoffee uit Berlijn vervaardigde espressi en cappuccini vonden gretig aftrek. Het was nog een hele toer om een grote hoeveelheid te bemachtigen, vertelde Jamie: de Nederlandse eigenaar van bonanzacoffee in Berlijn wilde eerst geen grotere hoeveelheid bonen verpakken, omdat het de smaak en versheid niet ten goede zou komen, maar toen hij hoorde dat het gebruikt zou worden voor deze gelegenheid was hij om!  In de werfkelder van de familie De Lorenzo (compleet met grote centrale eettafel en stoeltjes uit hun vroegere ijssalon!) verzamelde zich een kleurrijk gezelschap, allemaal koffieliefhebbers. Het duurde dan ook niet lang voordat mensen spontaan achter de machine kropen en zelf hun koffie gingen bereiden. Ze leerden elkaar de technieken en hielpen elkaar met de technieken.

Na een korte -net niet te emotionele speech- van mijn kant besloot ik daarom om de mensen die er nog waren een verkorte baristacursus te geven. Wat mooi om iedereen vol interesse te zien luisteren! Ik wist niet dat er zoveel animo voor was. Aangezien er aardig wat “geoefende” baristi bij waren kwam er af en toe een kritische vraag (en nog vaker een goede grap!!) waardoor ik de hele tijd scherp moest blijven (of was het toch de hoeveelheid cafeine die ik had binnengekregen??), gelukkig lukte het me om het bij een  “verkorte” versie te houden. Mensen waren verbaasd dat er zoveel over koffie te vertellen was!

Volle aandacht bij de baristaworkshop

Rond 19:00 uur was het afgelopen, met de troep viel het gelukkig mee. Snel hebben we alles ingepakt en toen met een select gezelschap de dag afgesloten bij de Surinamer op de Kanaalstraat met een heerlijke (pittige!) roti.

Toen ik thuiskwam was ik weliswaar lichamelijk moe, maar bleef ik nog een tijd nagenieten van de goede vibe die er hing!En na het uitpakken van de mooie cadeau’s (naast heerlijke koffie en chocolade ook een prachtig boek en mijn ultieme wens: een professionele juicer!!). Met recht kan ik zeggen: de koffie staat klaar!

WE LOVE COFFEE!!WE LOVE COFFEE!!

DE EERSTE TRAINING BIJ CARLA’S IN AMSTERDAM

Op 1 oktober was het zover: ik gaf mijn eerste training als zelfstandig barista. Deze vond plaats bij “Carla’s peace, love and food” aan de Martelaarsgracht in Amsterdam. Dit is een nieuwe dagzaak die onderdeel is van Hotel Bellevue, dat prachtig vernieuwd is. Bij Carla’s serveren ze het ontbijt voor hotelgasten maar het is ook een hotspot voor locals: met espresso van Bocca Coffee, zelfgebakken brood en zoetigheden en verse sappen hebben ze alles in huis voor een goede lunch of koffiemoment. Om het personeel een goede start te geven, en om te zorgen dat de kwaliteit van de koffie gewaarborgd is, hebben ze besloten om mij in te huren om een baristacursus te verzorgen.

VOORGESPREKGeconcentreerde blikken tijdens de cursus bij Carla's...

Een spannende gebeurtenis was het wel voor me: hoe zullen de mensen reageren?; vergeet ik niets te vertellen?; en wat als het niet goed gaat? Allemaal vragen die door mijn hoofd spookten. Ik heb er dan ook voor gezorgd dat ik de cursus perfect had voorbereid. Zo heb ik eerst een voorbereidend gesprek gehad met Carla Visch die het concept heeft bedacht en de zaak haar naam heeft meegegeven. Tijdens dat gesprek heb ik geprobeerd zo goed mogelijk te weten te komen over haar concept. De sfeer die ze wil neerzetten, specifieke aandachtspunten voor het personeel en de benadering van de gasten hebben we besproken. Alles wat zij belangrijk vond voor het concept van haar zaak heb ik meegenomen in het samenstellen van de training. Ik vind dat op deze manier een optimaal effect wordt bereikt en de training niet alleen het oefenen van de techniek omhelst. Ook kwam ik er achter dat veel van onze denkbeelden ten aanzien van gastvrijheid en kwaliteit overeenkwamen, waardoor het een gezellige lunch werd!

NASLAGWERK

Nog net op tijd lukte het me die woensdag om een syllabus af te krijgen. Dit is een heus ‘boekwerk’ geworden van 18 pagina’s met een stap voor stap uitleg; van de geschiedenis van koffie tot het onderhoud van de apparatuur. Specifiek voor Carla’s heb ik een gedeelte aan de baristacursus toegevoegd over de barista als gastheer/-vrouw. Ook een overzicht van haar hele assortiment koffiedranken en de bereiding daarvan was er in opgenomen. Op deze manier hebben de baristi in spé een naslagwerk waar ze later nog in terug kunnen lezen wat ik ze ook alweer allemaal had verteld.

Mijn aanpak bleek succesvol: het werd een boeiende en leerzame training. Het was een voorrecht om met zo’n groep enthousiaste en leergierige mensen te werken. Niemand heeft kunnen merken dat het mijn eerste training was, en men vond dat ik alles geduldig en begrijpelijk uitlegde. Door mijn affiniteit met het werk wat ze doen kon ik goed aansluiten bij hun belevingswereld en ze duidelijk maken wat er belangrijk is om een goede barista te worden. Het was al met al een hele leuke en ook voor mij leerzame avond. Ik had echt het gevoel onderdeel van het team te zijn en we hebben na afloop nog een drankje gedaan bij de buren, Café de Karpershoek, een instituut op zich! Daar werden de laatste vragen beantwoord en plannen gesmeed voor het oefenen. In de trein naar Utrecht had ik met Carla, bedrijfsleider Alan en creative Jos nog een interessant gesprek over het gebrek aan stimulering van klein onLeergierig publiek bij Carla'sdernemerschap in de horeca door de overheid. Door het overschot aan regels en de hoge kosten die daar uit voortvloeien word het kleine ondernemers niet makkelijk gemaakt. Ik denk dat er daardoor minder unieke plekken in een stad zijn waar men nog eerlijke, ambachtelijk bereide producten serveert terwijl juist die plekken een stad ziel geven!

Ik hoop dat de mensen bij Carla’s nu alles in huis hebben om de lekkerste koffies te maken. Binnenkort ga ik er zelf weer eens kijken om te proeven hoe ze het doen!

wil je dat ik ook een cursus verzorg voor jou? mail dan voor meer info!